با وجود سهم روبهرشد اقتصاد دیجیتال در اقتصاد جهانی و اثرات چشمگیر آن بر اشتغال، نوآوری و رشد اقتصادی، ایران همچنان با موانع ساختاری و اجرایی متعددی در این حوزه مواجه است.
به گزارش پایگاه خبری بهره ورنیوز به نقل از خبرگزاری اقتصادی ایران، تحلیلگران معتقدند گرههای زیرساختی، حقوقی و سرمایهای، چشمانداز اقتصاد دیجیتال کشور را با چالش روبهرو ساختهاند.
ضعف زیرساخت و محدودیتهای دسترسی
براساس ارزیابی فعالان استارتاپی و صاحبان کسبوکارهای آنلاین، اصلیترین مانع بر سر راه توسعه اقتصاد دیجیتال در ایران، ضعف زیرساختهای ارتباطی از جمله اینترنت پرسرعت، عدم توسعه کافی شبکه فیبرنوری و هزینه بالای دسترسی است. این وضعیت، اعتماد عمومی به خدمات آنلاین و توان رقابت با بازیگران منطقهای را تضعیف کرده است.
ابهام در قوانین و چالشهای حقوقی
به گفته کارشناسان، نبود مقررات شفاف و بهروز در زمینه فناوریهای نوین، حمایت حقوقی از دادههای شهروندان، حریم خصوصی و تجارت الکترونیک باعث شده بسیاری از سرمایهگذاران و فعالان این حوزه برای فعالیت در ایران با تردید جدی مواجه شوند.
فیلترینگ و تحریم؛ دو لبه قیچی روی گردن اقتصاد دیجیتال
گزارشها نشان میدهد محدودیتهای ناشی از فیلترینگ گسترده، سانسور محتوا و نبود دسترسی آزاد به سرویسهای بینالمللی، علاوه بر کاهش نوآوری، ریسک مهاجرت نیروهای تخصصی و صاحبان ایده را افزایش داده است. از سوی دیگر، ادامه تحریمها و نبود دسترسی به نظام بانکی جهانی، امکان استفاده از بسیاری از خدمات فناوری مالی و پرداختهای بینالمللی را از فعالان داخلی سلب کرده است.
کمبود سرمایهگذاری و مهاجرت استعدادها
آمارها حکایت از آن دارد که اقتصاد دیجیتال ایران از فقدان حمایت مالی کافی، نبود صندوقهای سرمایهگذاری خطرپذیر و گرایش نیروهای نخبه به مهاجرت رنج میبرد؛ عاملی که میتواند آینده این بخش را با کندی جدی مواجه کند.
راهکارهای پیشنهادی صاحبنظران
– تقویت زیرساخت دیجیتال و کاهش هزینه اینترنت
سرمایهگذاری هدفمند برای توسعه شبکه فیبرنوری و افزایش پهنای باند، راهکاری فوری برای بهبود شرایط فعلی اعلام شده است.
– اصلاح قوانین و سیاستهای حمایتی
نمایندگان مجلس و کارشناسان حوزه فناوری، تدوین قوانین شفاف و حمایت مؤثر از استارتاپها را گامی ضروری برای کاهش ریسک سرمایهگذاری و تقویت اکوسیستم اقتصاد دیجیتال میدانند.
-کاهش محدودیتهای غیرضروری و تقویت تعاملات جهانی
رفع فیلترینگ پلتفرمهای کلیدی، تسهیل ارتباط نخبگان با بازارهای جهانی و ایجاد راهکارهای جایگزین بانکی و مالی برای تعاملات بینالمللی، از جمله اولویتهای کارشناسان است.
– جذب و حفظ نیروهای متخصص
حمایت مالی از شرکتهای دانشبنیان و تدوین بستههای تشویقی برای جلوگیری از مهاجرت نخبگان در کنار راهاندازی دورههای تخصصی برای تربیت نیروی انسانی، بخشی از راهبردهای پیشنهادی است.
بنابر ارزیابی تحلیلگران، اگرچه اقتصاد دیجیتال ایران با موانع جدی روبهروست، اما مسیر حل این چالشها مشخص است: با عزم جدی دولت، اصلاح نگاه سیاستگذاران و فعالسازی ظرفیتهای بومی میتوان مسیر تحول و پیشرفت را برای اقتصاد دیجیتال کشور هموار کرد.
مطالب مرتبط:
بررسی چالشهای مداوم اقتصاد دیجیتال
فیلترینگ در سال ۱۴۰۱ ماهانه ۲۲.۶ همت به کسبوکارهای اینترنتی ضرر زد