ناوگان کشتیهای تجاری جهان، ستون اصلی تجارت بینالملل است و حدود ۸۰ درصد کالاها را جابهجا میکند. این در حالی است که کشور ما به دلیل تحریمهای ظالمانه بیش از کشورهای دیگر با این موضوع دسته و پنجه نرم میکند.
به گزارش پایگاه خبری بهرهورنیوز به نقل از ایمنا، اندونزی با ۱۱ هزار و ۴۲۲ کشتی بزرگترین ناوگان را در سال ۲۰۲۳ داشت و پس از آن چین و پاناما قرار داشتند. ترکیب جغرافیا و سیاستهای داخلی در این رقابت نقش کلیدی دارد.
ناوگان کشتیهای تجاری جهان ستون فقرات اقتصاد بینالمللی است و حدود ۸۰ درصد حجم کالاهای جهان توسط آن جابهجا میشود. این ناوگان نقش حیاتی در تسهیل تجارت بینالملل دارد و هر کشتی تجاری باید تحت قوانین یک کشور ثبت شود که مسئولیت نظارت بر ایمنی، شرایط کار و استانداردهای زیستمحیطی آن را بر عهده دارد. طبق گزارش حاضر، ترکیب جغرافیا و سیاستهای داخلی هر کشور نقش مهمی در اندازه و حجم ناوگان کشتیهای تجاری آن ایفا میکند و بازتابدهنده شرایط اقتصادی و سیاسی کشورها در عرصه تجارت جهانی است.
دادههای کتاب حقایق جهان ( The World Factbook ) نشان میدهند که کشورهای مختلف جهان در ثبت کشتیهای تجاری با ظرفیت یکهزار تناژ (یکای اندازهگیری گنجایش حمل بار برای کشتی) ناخالص و بالاتر رقابت میکنند.
در سال ۲۰۲۳، اندونزی با ثبت ۱۱ هزار و ۴۲۲ کشتی بزرگترین ناوگان کشتیهای تجاری جهان را در اختیار داشت. شکل جغرافیایی اندونزی که بیش از ۱۷ هزار جزیره را دربرمیگیرد، حملونقل دریایی را برای تجارت در آت ضروری کرده است و قانون کابوتاژ (قانونی که حملونقل کالا یا مسافر توسط یک وسیلهنقلیه خارجی بین دو نقطه در داخل یک کشور را ممنوع یا بهشدت محدود میکند) اندونزی که کشتیهای فعال در آبهای این کشور را ملزم به ثبت تحت پرچم اندونزی میکند، موجب افزایش قابلتوجه تعداد کشتیهای ثبتشده در آن شده است.
پس از اندونزی، کشورهای چین با ۸۳۱۴ کشتی و پاناما با ۸۱۷۴ کشتی در رتبههای بعدی قرار دارند. بسیاری از مالکان کشتی بهدلیل مقررات کمتر و هزینههای کمتر، کشتیهای خود را تحت پرچم کشورهایی همچون پاناما و لیبریا ثبت میکنند که به آنها پرچمهای مصلحتی (flags of convenience ) گفته میشود که به موجب آن پرچم کشتی با محل واقعی مالک آن متفاوت است.
طبق گزارش سازمان تجارت و توسعه سازمان ملل، ناوگان جهانی کشتیهای تجاری ستون فقرات اقتصاد جهان به شمار میآید و حدود ۸۰ درصد از حجم کل تجارت جهانی را جابهجا میکند.
اما کدام کشورها بیشترین تعداد کشتی تجاری ثبتشده را دارند؟ دادههای The World Factbook نشان میدهد که تا سال ۲۰۲۳، کشورهای زیر بیشترین تعداد کشتی تجاری (با وزن ناخالص ۱,۰۰۰ تن و بالاتر) را در جهان ثبت کردهاند:
| کشور | تعداد کشتیهای تجاری | سهم از کل جهان |
|---|---|---|
| 🇮🇩 اندونزی | ۱۱٬۴۲۲ | ۱۱.۰ درصد |
| 🇨🇳 چین | ۸٬۳۱۴ | ۸.۰ درصد |
| 🇵🇦 پاناما | ۸٬۱۷۴ | ۷.۹ درصد |
| 🇯🇵 ژاپن | ۵٬۲۲۹ | ۵.۰ درصد |
| 🇱🇷 لیبریا | ۴٬۸۲۱ | ۴.۷ درصد |
| 🇲🇭 جزایر مارشال | ۴٬۱۸۰ | ۴.۰ درصد |
| 🇺🇸 ایالات متحده | ۳٬۵۳۳ | ۳.۴ درصد |
| 🇸🇬 سنگاپور | ۳٬۲۰۲ | ۳.۱ درصد |
| 🇷🇺 روسیه | ۲٬۹۱۰ | ۲.۸ درصد |
| 🇭🇰 هنگکنگ | ۲٬۵۳۷ | ۲.۴ درصد |
| 🇵🇭 فیلیپین | ۲٬۲۰۳ | ۲.۱ درصد |
| 🇰🇷 کره جنوبی | ۲٬۱۴۹ | ۲.۱ درصد |
| 🇻🇳 ویتنام | ۱٬۹۷۳ | ۱.۹ درصد |
| 🇲🇹 مالت | ۱٬۹۵۷ | ۱.۹ درصد |
| 🇮🇳 هند | ۱٬۸۵۹ | ۱.۸ درصد |
| 🇲🇾 مالزی | ۱٬۷۵۰ | ۱.۷ درصد |
| 🇳🇴 نروژ | ۱٬۷۲۰ | ۱.۷ درصد |
| 🇮🇹 ایتالیا | ۱٬۲۷۶ | ۱.۲ درصد |
| 🇧🇸 باهاما | ۱٬۲۷۴ | ۱.۲ درصد |
| 🇬🇷 یونان | ۱٬۲۱۵ | ۱.۲ درصد |
| 🇳🇱 هلند | ۱٬۱۸۷ | ۱.۱ درصد |
| 🇹🇷 ترکیه | ۱٬۱۷۰ | ۱.۱ درصد |
| 🇨🇾 قبرس | ۱٬۰۰۵ | ۱.۰ درصد |
| 🌍 سایر کشورها | ۲۸٬۵۳۴ | ۲۷.۵ درصد |
چرا کشتیهای تجاری تحت پرچم کشور دیگری ثبت میشوند؟
هر کشتی تجاری باید تحت قوانین یک کشور خاص ثبت شود؛ کشوری که مسئولیت نظارت بر ایمنی، شرایط کاری و استانداردهای زیستمحیطی آن کشتی را بر عهده دارد. با این حال، بسیاری از مالکان کشتی ترجیح میدهند ناوگان خود را در کشورهایی ثبت کنند که قوانین سادهتر، هزینههای کمتر و معافیتهای مالیاتی بیشتری دارند، مانند پاناما، لیبریا یا باهاما.
به همین دلیل، پرچمی که کشتی اختیار میکند الزاماً نشاندهنده کشور صاحب آن نیست.
اندونزی؛ پیشتاز ناوگان جهانی کشتیهای تجاری
اندونزی با داشتن ۱۱٬۴۲۲ کشتی تجاری در صدر جهان قرار دارد. موقعیت جغرافیایی خاص این کشور با بیش از ۱۷ هزار جزیره باعث شده حملونقل دریایی بخش حیاتی تجارت داخلی و خارجی آن باشد. قانون کابوتاژ در اندونزی که تمامی کشتیهای فعال در آبهای این کشور را ملزم به ثبت تحت پرچم اندونزی میکند، اندازه ناوگان تجاری آن را به طور قابل توجهی افزایش داده و باعث شده این کشور از قدرتهای بزرگ دریایی مانند چین نیز پیشی بگیرد.
پاناما سومین کشور بزرگ جهان از نظر ثبت کشتیهای تجاری است؛ موفقیتی که ناشی از سیستم موسوم به «پرچم مصلحتی» است. این سیستم به مالکان بینالمللی کشتیها اجازه میدهد تا بدون التزام به حضور فیزیکی در کشور، کشتیهای خود را تحت پرچم پاناما ثبت کنند.