استکهلم سوئد بهتازگی به یک شهر پیشرو در زمینه سیستمهای پایدار تبدیل زباله به انرژی و توسعه اقتصاد چرخشی، تبدیل شده است.
به گزارش پایگاه خبری بهره وری نیوز به نقل از ایمنا، پژوهشهای علمی اخیر حاکی از نقش فناوریهای هوشمند و هوش مصنوعی در بهبود مدیریت پسماند شهری است. سیستمهای هوش مصنوعی اکنون میتوانند مسیرهای جمعآوری زباله را بهینه کنند، مواد قابل بازیافت را به طور خودکار شناسایی کنند، شرایط محلهای دفن زباله را پایش کنند و کارایی بازیافت را بهبود بخشند.
سطلهای هوشمند مجهز به حسگرها نیز به شهرها کمک میکنند تا سطح زباله را در زمان واقعی پایش کنند، سفرهای غیرضروری جمعآوری را کاهش دهند و مصرف سوخت را پایین بیاورند. پژوهشگران بر این باورند که فناوریهای دیجیتال با ادامه تولید مقادیر بیشتر زباله توسط شهرها، به طور فزایندهای مهم خواهند شد.
ضایعات پلاستیکی همچنان یکی از بزرگترین نگرانیهای زیستمحیطی جهانی در سال ۲۰۲۶ است. بسیاری از شهرهای موفق در حال اعمال محدودیتهایی برای استفاده از پلاستیکهای یکبار مصرف، تشویق به بستهبندی قابل استفاده مجدد و حمایت از جایگزینهای زیستتخریبپذیر هستند.
به گفته کارشناسان محیط زیست، کاهش تولید زباله مؤثرتر از تکیه بر سیستمهای بازیافت است. در نتیجه، بسیاری از شهرها اکنون رفتار مصرفکننده پایدار، فرهنگ تعمیر و مدلهای تولید چرخشی را ترویج میکنند که برای به حداقل رساندن زبالههای غیرضروری طراحی شدهاند.
ضایعات غذایی نیز به یکی از کانونهای اصلی پژوهش پایداری شهری تبدیل شده است. دانشمندان تخمین میزنند که مقادیر بسیار زیادی از مواد غذایی قابل مصرف، هر سال در حالی دور ریخته میشود که میلیونها نفر در سراسر جهان، همچنان با ناامنی غذایی مواجه هستند.
شهرهای موفق بهطور فزایندهای در برنامههای اشتراک غذا، سیستمهای بازیافت زبالههای آلی و کارزارهای آموزش عمومی، سرمایهگذاری میکنند که این برنامهها برای کاهش ضایعات غذایی در رستورانها، فروشگاههای بزرگ و خانوادهها طراحی شدهاند.
با وجود پیشرفتهای عمده، پژوهشگران هشدار میدهند که بسیاری از شهرها هنوز با چالشهای جدی مدیریت پسماند روبهرو هستند. شهرنشینی سریع در کشورهای در حال توسعه همچنان فشار بر سیستمهای زیرساختی را افزایش میدهد و این در حالی است که زبالههای الکترونیکی و آلودگی پلاستیکی، به سرعت در سراسر جهان در حال رشد هستند.
بنابراین کارشناسان بر اهمیت ترکیب فناوری، اصلاح سیاستها، مشارکت عمومی و سرمایهگذاری بلندمدت برای ایجاد سیستمهای پسماند شهری پایدار تأکید میکنند.
تجارب شهرهای موفق نشان میدهد که مدیریت مؤثر پسماند میتواند به طور قابلتوجهی پایداری زیستمحیطی، سلامت عمومی و کیفیت زندگی شهری را بهبود بخشد. همچنین بازیافت، راهبردهای اقتصاد چرخشی، سیستمهای تبدیل زباله به انرژی، فناوری هوشمند و همکاری عمومی، میتواند آلودگی و وابستگی به محلهای دفن زباله را به طرز چشمگیری کاهش دهد. از آنجایی که تولید جهانی زباله به طور چشمگیری در حال افزایش است، پژوهشگران معتقد هستند که در آینده، سیستمهای نوآورانه مدیریت پسماند، برای ساختن شهرهایی پاکتر، سالمتر و پایدارتر بسیار ضروری خواهند شد.
سوزاندن زباله برای تولید گرما در استکهلم
استکهلم از فناوریهای پیشرفته سوزاندن زباله برای تولید گرما و برق، برای مناطق شهری استفاده میکند و همزمان، استانداردهای زیستمحیطی سختگیرانهای را برای کاهش آلودگی هوا در نظر میگیرد. همچنین این شهر از طریق طرحهای اقتصاد چرخشی، تعمیر، استفاده مجدد و مصرف پایدار را تشویق میکند.
پژوهشگرانی که شهرهای اسکاندیناوی را مطالعه میکنند، تأکید میکنند که موفقیت استکهلم ناشی از تلفیق مدیریت پسماند با سیستمهای انرژی تجدیدپذیر و سیاستهای گستردهتر اقلیمی است.
بهکارگیری روش پسماند صفر در لیوبلیانا
نمونه مهم دیگر برای موفقترین شهرها در زمینه مدیریت پسماند در سال ۲۰۲۶، لیوبلیانا در اسلوونی است. این شهر به یکی از نخستین پایتختهای اروپا تبدیل شده است که به طور رسمی راهبرد پسماند صفر را بهکار گرفته است. در شهر لیوبلیانا، جمعآوری بازیافت منزل به منزل، گسترش یافته است، استفاده از محلهای دفن زباله را کاهش پیدا کرده و برنامههای استفاده مجدد در سراسر منطقه شهری ترویج یافته است.
همچنین کارزارهای آگاهی عمومی، نقش مهمی در کاهش مصرف غیرضروری و تفکیک صحیح زباله در این شهر داشت. بر اساس مطالعات اخیر زیستمحیطی اروپا، لیوبلیانا در کمتر از دو دهه به بعضی از بالاترین نرخهای بازیافت در اروپا دست یافت و وابستگی خود را به محلهای دفن زباله، بهطور چشمگیری کاهش داد.