در سال ۱۴۰۳ عمده اشتغال ایجاد شده مربوط به بخش خدمات بود، در بخش کشاورزی اشتغال نسبت به ۱۴۰۲ کاهش یافت و صنایع و معادن تقریبا بدون تغییر باقی ماند و لذا می توان گفت که بخشی از مهاجرت مشاغل کشاورزی به حوزه خدمات صورت گرفته است.
دکتر حمیدرضا نایبی، پژوهشگر حوزه های مدیریت، بهرهوری و برنامه ریزی در یادداشتی اختصاصی در پایگاه خبری بهره ورنیوز درباره استخراج مقدماتی نتایج اشتغال ۱۴۰۳ نوشته است:
سال گذشته اشتغال کشور ۱.۲ درصد رشد کرد و با افزایش حدود ۳۰۰ هزار نفری تعداد کل شاغلان به رقم ۲۴ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر رسید. تقریبا تمام اشتغال جدید مربوط به بخش خدمات است، این میزان در بخش کشاورزی کاهش یافت و در صنایع و معادن بدون تغییر ماند. پس از خارج شدن ایران از رکود کرونا و با بهبود نسبی اقتصاد، رشد اشتغال در دوره ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۲ به طور متوسط سالانه ۱.۷ درصد رشد کرده بود.*
اخیرا مرکز آمار ایران «چکیده نتایج طرح نیروی کار-زمستان ۱۴۰۳» که آخرین آمار فصلی اشتغال سال گذشته می باشد را منتشر کرد و این نویسنده بر اساس آمار فصلی، رشد اشتغال ۱۴۰۳ را ۱.۲ درصد محاسبه کرده است.
اشتغال کشور در سال ۱۳۹۹ و در اثر شیوع کرونا به مقدار ۴.۲- درصد کاهش یافت، سپس به تدریج در اثر کاهش آثار کرونا و بهبود نسبی اقتصاد، رشد اشتغال سالانه به ترتیب به اعداد ۰.۸، ۱.۱ و ۳.۳ تا سال ۱۴۰۲ رسید. درست است که در سال ۱۴۰۲ رشد و سطح اشتغال به اوج چند سال گذشته رسید ولیکن بهره وری نیروی کار در آن سال پا به پای اشتغال افزایش نیافت و حتی در کل اقتصاد (منهای نفت و گاز) متوقف هم و چه بسا نیروی کار بیشتر از ظرفیت کوتاه مدت به اقتصاد تزریق شد.
از همین نویسنده بخوانید
واقعا برنامه هفتم پیشرفت اجرا میشود؟
اعتیاد به نابهرهوری در بودجهریزی کشور
نگاه بهرهورانه به رویدادی ورزشی: حکایتی از نبود همزمان کارایی و اثربخشی
دانشگاه بهرهور؛ شاید وقتی دیگر؟!
نقدی بر کیفیت برنامه های وزیران پیشنهادی در دولت مسعود
نقش فراموششده سازمان برنامه و بودجه در ارتقای بهرهوری
در سال ۱۴۰۳ عمده اشتغال ایجاد شده مربوط به بخش خدمات بود، در بخش کشاورزی اشتغال نسبت به ۱۴۰۲ کاهش یافت و صنایع و معادن تقریبا بدون تغییر باقی ماند و لذا می توان گفت که بخشی از مهاجرت مشاغل کشاورزی به حوزه خدمات صورت گرفته است.
در سال ۱۴۰۳ حدود ۳۰۰ هزار نفر به جمعیت شاغل کشور اضافه گردید اما در حدود ۸۰۰ هزار نفر به جمعیت در سن کار اضافه شد (جمعیت بالای ۱۵ سال سن) که مشغول تحصیل یا در خانه هستند و فعالانه به سراغ کار نرفتند زیرا جمعیت فعال (جمعیت در سن کار و فعال در بازار کار اعم از شاغل و بیکار) فقط ۱۸۰ هزار نفر اضافه گردید که نسبت به گذشته کاهنده است. کارایی پایین بازار کار، جذابیت کم دستمزدها و مشاغل به خصوص مشاغل صنعتی و کشاورزی در مقایسه با خدمات، به وجود آمدن مشاغل جنبی واسطه گری و خرید و فروش نه چندان مولد از جمله علل کاهش جمعیت فعال بر شمرده می شوند.
در آینده نزدیک سعی خواهد شد عجالتا برآورد «بهره وری نیروی کار» و «بهره وری سرمایه» کشور در سال ۱۴۰۳ گزارش داده شود و تصویر کامل تری از چهارگانه تولید، سرمایه گذاری، اشتغال و بهره وری ارائه شده تا انشاءالله متعاقبا اعداد دقیق توسط مراجع رسمی اعلام شود.
مطالب مرتبط:
«بهرهوری نیروی کار» ایران و کشورهای آسیایی زیر ذرهبین
گزارش پایش ملی محیط کسب و کار ایران و یک سؤال از دکتر پزشکیان